Glamsterdam: EF ostrzega przed zmianami gas i uruchamia testnet Platåberget

Ethereum Foundation ostrzega, że część narzędzi może przestać działać po nadchodzącej aktualizacji Glamsterdam ze względu na zmiany modelu opłat gas. W poniedziałek 17 sierpnia zespół Protocol DevOps EF poinformował, że każdy program korzystający z na sztywno zakodowanego maksymalnego limitu gazu „przestanie działać” i musi zostać zaktualizowany. Równolegle uruchomiony został publiczny testnet Platåberget, który ma dać deweloperom kilka miesięcy na testy przed wdrożeniem zmian na sieci głównej Ethereum.

Zmiany gas: koniec stałego kosztu 21 000 gas dla przelewów ETH

Aktualizacja Glamsterdam wprowadza pakiet zmian w wycenie operacji, znany jako „gas repricings”, wycelowany w osiągnięcie dolnego pułapu ok. 200 mln gazu na blok. Dla narzędzi największym problemem jest nowy, osobny wymiar stanu (state gas) wprowadzany przez EIP-8037. Dotychczas zwykły przelew ETH na istniejące konto kosztował zawsze 21 000 gas; po aktualizacji ten koszt nadal wynosi 21 000, ale jest rozłożony na składniki (TX_BASE_COST + COLD_ACCOUNT_ACCESS + TX_VALUE_COST). Natomiast wysłanie środków na konto, które jeszcze nie istnieje, dolicza w trakcie wykonania dodatkową opłatę stanową: STATE_BYTES_PER_NEW_ACCOUNT × CPSB. W praktyce oznacza to, że przelew na nowy adres będzie droższy niż na istniejący, a każdy portfel, indekser czy estymator kosztów zakładający stałą cenę 21 000 gazu przy każdym przelewie będzie podawał błędne wartości. EF zaleca przegląd kodu zakładającego pojedynczy wymiar gazu przy szacowaniu kosztów transakcji, zgodnie z EIP-2780 i EIP-8038.

Dodatkowo Glamsterdam zwiększa maksymalny rozmiar wdrażanego smart kontraktu z 24 KiB do 64 KiB oraz maksymalny rozmiar kodu inicjalizującego (initcode) z 48 KiB do 128 KiB.

Testnet Platåberget: publiczne depozyty walidatorów i fork 20 sierpnia

Publiczny testnet Platåberget wystartował 13 sierpnia i ma działać przez kilka miesięcy — dłużej niż dotychczasowe krótkotrwałe devnety. To pierwsza okazja do testowania post-Glamsterdam Ethereum na stabilnym środowisku. W przeciwieństwie do wcześniejszych devnetów, zbiór walidatorów nie jest prealokowany garstce podmiotów; zamiast tego każdy może zdeponować nowego walidatora przez eksplorator Dora. Na stronie zasobów Platåberget dostępny jest przepływ „one-click Add Network” do konfiguracji klientów warstwy wykonania i konsensusu, a kran (faucet) zapewnia testowe ETH na depozyty i opłaty. Fork Glamsterdam na tym teście zaplanowano na 20 sierpnia 2026, co daje uczestnikom czas na przygotowanie przejścia.

Po zebraniu opinii i poprawkach, w ciągu miesiąca uruchomiony zostanie devnet bez finalności do testowania patologicznych scenariuszy konsensusu. Następnie, po ustabilizowaniu, zmiany trafią na długotrwałe testnety Sepolia i Hoodi, a dopiero potem na mainnet.

ePBS i listy dostępu blokowego: większe zmiany infrastrukturalne

Oprócz zmian opłat, Glamsterdam wprowadza Enshrined Proposer-Builder Separation (ePBS) — fundamentalną modyfikację sposobu budowania, proponowania i walidacji bloków. Obejmuje nowy przepływ API dla builderów oraz kontrole terminowości payloadu (PTC). Infrastruktura zależna od potoku produkcji i walidacji bloków powinna spodziewać się wpływu. Kolejna duża zmiana to Block-Level Access Lists (BAL) — wymuszone listy dostępu na poziomie bloku, rejestrujące lokalizacje stanu po transakcji, przechowywane osobno od treści bloku i wymieniane między peerami warstwy wykonania przez protokół eth/71.

Te zmiany dotkną przede wszystkim operatorów walidatorów, projektów DVT, oprogramowania niestandardowego i dużych operatorów stakingowych. EF chce, aby wszyscy — od solo stakerów po duże pule — mieli czas na przetestowanie infrastruktury przed aktywacją na mainnecie.

Co to oznacza dla deweloperów i użytkowników?

EF wprost zaleca deweloperom aplikacji i portfeli testowanie na Platåberget, ponieważ – jak pisze Ethereum Foundation – „to klasa zmian, która najprawdopodobniej zaskoczy narzędzia downstream”. Szczególnie narażone są portfele, indeksery i estymatory gazu, które po aktualizacji będą zwracać błędne kwoty, jeśli nie zostaną zaktualizowane. Data wdrożenia Glamsterdam na mainnecie nie została jeszcze podana — najpierw musi przejść przez Sepolię i Hoodi, a następnie przez stabilny okres obserwacji. Najbliższym sprawdzalnym terminem pozostaje fork na teście Platåberget 20 sierpnia.